Lượt xem: 56
Về việc áp dụng biện pháp tạm giam đối với bị can bị bắt theo quyết định truy nã
Việc áp dụng biện pháp tạm giam đối với bị can bị bắt theo quyết định truy nã đã được quy định tại điểm c, khoản 2, Điều 119 Bộ luật tố tụng hình sự (BLTTHS). Tuy nhiên, trên thực tế sau khi bắt bị can, đưa vào tạm giam ngay hay tạm giữ rồi mới chuyển tạm giam thì Cơ quan điều tra tại từng địa phương lại có sự áp dụng khác nhau.

Tại khoản 1 Điều 117 BLTTHS quy định: “Tạm giữ có thể áp dụng đối với người bị giữ trong trường hợp khẩn cấp, người bị bắt trong trường hợp phạm tội quả tang, người phạm tội tự thú, đầu thú hoặc đối với người bị bắt theo quyết định truy nã.”. Khoản 1 Điều 112, Khoản 1 Điều 114, Khoản 1 Điều 115 BLTTHS cũng đã quy định về việc lập biên bản, lấy lời khai người bị bắt. Từ đây, người ta có thể hiểu rằng: sau khi bắt người có quyết định truy nã, thủ tục đầu tiên là đưa vào tạm giữ, lấy lời khai và tiến hành các hoạt động khác một thời gian không quá 09 ngày mới đưa vào tạm giam.

 

 Trái lại, theo quan điểm của tôi, người bị truy nã đã là bị can của vụ án về một hay nhiều tội phạm. Vì vậy, cơ quan điều tra nào ra quyết định khởi tố bị can, sau khi tiếp nhận người bị bắt hiển nhiên phải ra Lệnh tạm giam bị can đó. Không bao giờ Cơ quan Cảnh sát điều tra (CSĐT) được phép ra Lệnh tạm giữ đối với bị can do chính mình khởi tố. Sau khi tạm giam, Điều tra viên phải lập Biên bản hỏi cung bị can chứ không thể ghi lời khai người bị tạm giữ.

 

 Khoản 1 Điều 117 BLTTHS áp dụng biện pháp tạm giữ đối với người bị bắt theo quyết định truy nã chỉ trong trường hợp Cơ quan CSĐT tại một địa phương khác thực hiện. Sau đó Cơ quan CSĐT này thông báo cho Cơ quan CSĐT địa phương ra quyết định truy nã làm thủ tục tiếp nhận. Khoản 2 Điều 114 BLTTHS quy định rất rõ về vấn đề này. Sau khi lấy lời khai người bị bắt theo quyết định truy nã thì Cơ quan điều tra nhận người bị bắt phải thông báo ngay cho Cơ quan đã ra quyết định truy nã đến nhận người bị bắt. Trường hợp không thể đến nhận ngay người bị bắt thì cơ quan đã ra quyết định truy nã có thẩm quyền bắt để tạm giam phải ra ngay lệnh tạm giam và gửi lệnh tạm giam đã được Viện kiểm sát cùng cấp phê chuẩn cho Cơ quan điều tra nhận người bị bắt.

 

 Trên thực tế, sau nhận người bị bắt theo quyết định truy nã, không ít địa phương lại ra Quyết định tạm giữ rồi mới chuyển tạm giam. Tại Cơ quan CSĐT Công an huyện Đắk Glong là một ví dụ: Ngày 06/7/2021, Cơ quan CSĐT Công an huyện Đắk Glong ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với Nguyễn Dương Linh và Vi Văn Minh về tội: “Trộm cắp tài sản”. Do các bị can bỏ trốn nên Cơ quan CSĐT ra quyết định truy nã. Khi vẫn đang còn thời hạn điều tra, ngày 30/8/2021, Linh và Minh bị Công an xã Quảng Sơn, huyện Đắk Glong bắt. Sau khi tiếp nhận bị can, Cơ quan CSĐT đã ra Quyết định tạm giữ và lấy lời khai. Ngay sau nhận được thông tin, VKSND huyện Đắk Glong yêu cầu Cơ quan CSĐT hủy Quyết định tạm giữ và đưa vào tạm giam đối với Linh và Minh nhưng không được thực hiện. Trước tình hình đó, VKSND huyện kiên quyết không phê chuẩn quyết định gia hạn tạm giữ và buộc Cơ quan CSĐT phải ra Lệnh tạm giam 02 bị can. Trường hợp này còn dễ xác định hơn các trường hợp bắt người theo quyết định truy nã khác vì vụ án đang trong thời hạn, chưa phải tạm đình chỉ điều tra. Linh và Minh lại bị bắt ngay trong địa bàn huyện do Cơ quan CSĐT Công an huyện Đắk Glong quản lý. Mặc dù vậy, Cơ quan CSĐT vẫn ra Quyết định tạm giữ (?!!).

 

 Qua đây có thể rút ra nhận xét về tính thực tiễn của một số quy định trong hoạt động tố tụng hình sự. BLTTHS năm 2015 trước khi ban hành đã được tham khảo, góp ý rộng rãi, chỉnh sửa nhiều lần. Vậy nhưng vẫn còn nhiều vấn đề chưa được quy định cụ thể, Liên ngành trung ương cũng chưa kịp thời hướng dẫn nên cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng tại các địa phương do cách hiểu khác nhau nên đã và đang áp dụng không thống nhất. Quy định về thẩm quyền giải quyết khiếu nại, tố cáo trong tố tụng hình sự của BLTTHS cũng đang gặp khó khăn, vướng mắc. Tại đoạn 2 khoản 1 Điều 475 BLTTHS quy định: “Khiếu nại đối với quyết định, hành vi tố tụng của Thủ trưởng Cơ quan điều tra và các quyết định tố tụng của Cơ quan điều tra đã được Viện kiểm sát phê chuẩn do Viện trưởng Viện kiểm sát cùng cấp giải quyết trong thời hạn 07 ngày kể từ ngày nhận được khiếu nại.”. Những quyết định tố tụng (Lệnh giữ người trong trường hợp khẩn cấp, Quyết định khởi tố bị can, Lệnh tạm giam …) do Phó Viện trưởng cùng cấp phê chuẩn thì không có gì phải bàn cãi. Tuy nhiên, trong trường hợp Viện trưởng phê chuẩn thì chả nhẽ chính Viện trưởng “vừa đá bóng, vừa thổi còi” lại trực tiếp giải quyết khiếu nại (???).

 

 Nên chăng, Bộ Công an, VKSND tối cao, Tòa án nhân dân tối cao … cần khẩn trương ban hành một hay nhiều Thông tư liên tịch để hướng dẫn các quy định không cụ thể của Bộ luật hình sự, BLTTHS?!!. Muộn còn hơn không./.  

 

 Kiểm sát viên Trương Văn Nhẫn

 

 

 

THÔNG BÁO
THƯ VIỆN ẢNH
No title... No title... No title...
VIDEO
Chi đoàn VKSND tỉnh - Quán quân "Vũ điệu trẻ" 2015

 

 

 

 

 

 

 

 

 






Thống kê truy cập
  • Đang online: 8
  • Hôm nay: 787
  • Trong tuần: 5 134
  • Tất cả: 1408942